Hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19: Khó rà soát lao động tự do

27/05/2020

Thực hiện Nghị quyết 42 của Chính phủ về hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19, đến nay, các địa phương trong toàn tỉnh đã hoàn thành chi trả hỗ trợ cho 4/7 nhóm đối tượng gồm: Người có công và thân nhân người có công với cách mạng, đối tượng bảo trợ xã hội, hộ nghèo, hộ cận nghèo. Hiện các địa phương đang tiến hành rà soát, lập danh sách chi trả hỗ trợ cho 3/7 nhóm đối tượng còn lại. Tuy nhiên, việc thống kê, rà soát để triển khai hỗ trợ tới nhóm đối tượng là lao động không có hợp đồng lao động hay còn gọi là lao động tự do không hề đơn giản, khiến nhiều địa phương gặp khó, ảnh hưởng đến tiến độ triển khai thực hiện.

Thành phố Phúc Yên họp triển khai hỗ trợ người dân gặp khó khăn do dịch Covid-19

Đến xã Hoàng Hoa, huyện Tam Dương, trao đổi với cán bộ Lao động, thương binh & Xã hội địa phương, chúng tôi được biết, việc chi trả hỗ trợ cho 4 nhóm đối tượng ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 gồm: Người có công và thân nhân người có công, hộ nghèo, cận nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội, địa phương đã hoàn tất không gặp khó khăn gì; đến thời điểm hiện tại, không có phản ánh, ý kiến từ phía người dân. Hiện địa phương đang triển khai đến các nhóm đối tượng thuộc diện được hỗ trợ còn lại là: Người lao động làm việc theo chế độ hợp đồng lao động phải thỏa thuận tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động; hộ kinh doanh cá thể có doanh thu khai thuế dưới 100 triệu đồng/năm; người sử dụng lao động khó khăn về tài chính; người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm. Tuy nhiên, khó khăn nhất là việc xác định các đối tượng lao động tự do. Địa phương đang chờ hướng dẫn cụ thể từ Phòng Lao động, Thương binh & Xã hội huyện để thuận lợi trong việc triển khai thực hiện. Theo khảo sát ban đầu, các hộ kinh doanh trong lĩnh vực ăn uống, chăm sóc sức khỏe; các đối tượng bán hàng rong, buôn bán nhỏ lẻ không có địa điểm cố định bị đóng cửa trong thời gian thực hiện cách ly xã hội nhưng họ vẫn làm những công việc khác. Do vậy, khó có thể xác định được thu nhập ở dưới mức chuẩn nghèo, gây khó khăn trong việc rà soát, thẩm định. 

Ông Nguyễn Văn Nghĩa, thôn 12, xã Hoàng Hoa cho biết, việc thực hiện hỗ trợ cho người dân bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 đã được xã triển khai kịp thời đến các thôn. Tuy nhiên, với nhóm lao động tự do thì rất khó khăn trong việc rà soát. Để xác minh trường hợp thất nghiệp, lao động tự do bị ảnh hưởng, phía thôn không có căn cứ để xác nhận. Mặc dù theo nhận định của thôn, trên địa bàn sẽ có nhiều lao động tự do được hưởng hỗ trợ này từ Chính phủ, nhưng đến nay, thôn còn đang lúng túng, chưa triển khai mà chờ hướng dẫn cụ thể từ UBND xã và Phòng Lao động, Thương binh & Xã hội huyện.

Còn tại xã Thanh Vân, huyện Tam Dương, sau khi tiến hành xong Đại hội Đảng bộ xã, địa phương bắt tay vào triển khai hỗ trợ cho 3/7 nhóm đối tượng còn lại bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19. Dù đã triển khai đến các thôn nhưng thực tế chưa có người lao động đến nộp đơn. Phía người dân thì e dè còn các trưởng thôn đang lúng túng nên mọi việc vẫn cầm chừng, chờ hướng dẫn cụ thể và nghe ngóng các địa phương khác thực hiện.

Bà Đỗ Thị Thu Thủy, Phó Trưởng phòng phụ trách Phòng Lao động, Thương binh & Xã hội huyện Tam Dương chia sẻ: Việc chi trả hỗ trợ đến 4 nhóm đối tượng là người có công, hộ nghèo, cận nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội,các địa phương trên địa bàn đã hoàn thành nhanh chóng, không xảy ra sai sót, không có ý kiến, phản ánh từ phía người dân. Ngay trong đợt thực hiện chi trả hỗ trợ cho các nhóm đối tượng này, ngày 4/5/2020, Phòng Lao động, Thương binh & Xã hội huyện đã tiếp tục triển khai việc thực hiện chi trả cho các nhóm đối tượng còn lại đến tất cả các xã, thị trấn trên địa bàn. Tuy nhiên, do khó xác định đối với nhóm đối tượng là lao động tự do nên các địa phương vẫn chưa triển khai thực hiện.

Theo bà Thủy, khi chưa có hướng dẫn cụ thể thì việc hỗ trợ đến các nhóm đối tượng này còn nhiều khó khăn, phức tạp. Ngay cả quy định trong lĩnh vực phi nông nghiệp hay dịch vụ chăm sóc sức khỏe cũng còn nhiều băn khoăn.

Thống kê của UBND phường Trưng Trắc, thành phố Phúc Yên, trong đợt đầu chi trả hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19, phường đã thực hiện chi trả cho 300 đối tượng với tổng số tiền 423 triệu đồng; có 1 trường hợp là đối tượng bảo trợ xã hội đã tự nguyện không nhận hỗ trợ, xin nhường lại cho người khó khăn hơn. Cũng giống như đợt 1, phường thành lập Hội đồng xét duyệt gồm: Chủ tịch UBND phường là Chủ tịch hội đồng; Phó Chủ tịch UBND phường là Phó Chủ tịch hội đồng. Các thành viên gồm: Lãnh đạo MTTQ; Trưởng công an; công chức lao động, thương binh và xã hội; trưởng ban công tác mặt trận khu dân cư, tổ trưởng tổ dân phố, công chức tư pháp hộ tịch, cảnh sát khu vực. Trên địa bàn có 10 tổ dân phố, mỗi tổ dân phố là một tổ rà soát, thực hiện nhiệm vụ phân công của Hội đồng xét duyệt. Tuy nhiên, theo ông Vũ Sơn Hà, Phó Chủ tịch UBND phường, vướng mắc lớn nhất của địa phương hiện nay là việc xác định nhóm lao động tự do bởi theo định tính, định lượng hay tiêu chí công việc đều chưa thể có kết quả đúng và đủ về nhóm đối tượng này. Tuy nhiên, để hạn chế tối đa các sai sót trong thực hiện rà soát, chi trả tới nhóm lao động này, địa phương đang thận trọng từng bước, tiến hành chặt chẽ, công tâm, minh bạch, tránh tình trạng trục lợi chính sách.

Ông Nguyễn Thanh Bình, Trưởng Phòng Lao động, Thương binh & Xã hội thành phố Phúc Yên cho biết: Việc triển khai hỗ trợ đến các nhóm đối tượng là người lao động và doanh nghiệp trên địa bàn đang được tiến hành. Đối với đối tượng tạm hoãn hợp đồng lao động và nghỉ không có lương thì trực tiếp doanh nghiệp mang hồ sơ lên Phòng Lao động, Thương binh Xã hội thành phố nộp. Còn lại các đối tượng khác, UBND các xã, phường sau khi nhận hồ sơ, tổng hợp, thẩm định và nộp về UBND thành phố. Do địa bàn Phúc Yên gần nên hồ sơ nhận nộp trực tiếp, không qua bưu điện hay dịch vụ công.

Tuy nhiên, cũng theo ông Bình, khó khăn hiện nay của địa phương là cán bộ làm công tác lao động, thương binh, xã hội mỏng lại phát sinh thêm lượng công việc lớn nên rất vất vả cho đội ngũ làm công tác này. Để thực hiện hỗ trợ người dân theo Quyết định 15 của Thủ tướng Chính phủ, cấp thành phố nhận hồ sơ từ các doanh nghiệp. Quy định trong 3 ngày, địa phương phải thẩm định xong, sau đó lập danh sách, báo cáo UBND tỉnh. Tuy nhiên, quy trình thẩm định cũng không hề đơn giản, mất nhiều thời gian: Sau khi nhận được hồ sơ từ các doanh nghiệp, kiểm tra các thông số, mời tổ công tác đại diện 8 cơ quan gồm: Chi cục thuế, Bảo hiểm xã hội, Phòng tài chính, các đơn vị liên quan cùng thẩm định, thống nhất có biên bản, lập danh sách báo cáo UBND tỉnh. Sau đó tỉnh thẩm định, ra quyết định và chuyển kinh phí về huyện. Như vậy, khó cho địa phương trong việc hoàn thành đúng tiến độ.

Riêng với lao động tự do, Quyết định 15 và các văn bản hướng dẫn không cụ thể, chi tiết nên gây khó cho người thực hiện rà soát, thẩm định. “Do đây là người lao động thuộc khu vực không có quan hệ lao động nên việc theo dõi, thống kê và tổng hợp không hề đơn giản. Vì vậy, quan điểm của chúng tôi phải nghiên cứu kỹ văn bản, làm việc với tinh thần, thái độ cao nhất để người lao động sớm được thụ hưởng. Quan trọng nhất là đúng người, đúng đối tượng, tránh thiệt thòi cho những người được hưởng.”- ông Bình cho biết thêm.

Để xác định đúng nhóm lao động tự do cần sự vào cuộc tích cực của chính quyền các cấp, sự giám sát của nhân dân cũng như ý thức tự giác từ người lao động. Bên cạnh việc tuyên truyền, phổ biến chính sách đến người dân thì việc rà soát, tổng hợp, báo cáo và chi trả kinh phí hỗ trợ đến tay người được thụ hưởng chính sách phải được các địa phương thực hiện một cách công khai, minh bạch, đồng thời, tăng cường giám sát, xử lý nghiêm minh nếu xảy ra các trường hợp sai phạm, để chính sách thực sự đi vào cuộc sống, đến đúng người, đúng đối tượng.

Hồng Yến

Các tin đã đưa ngày: