Tổ chức công đoàn có thể khởi kiện các hành vi vi phạm trong lĩnh vực BHXH, BHYT và BHTN mà không cần sự ủy quyền của người lao động

30/09/2019

Chính thức có hiệu lực từ ngày 1/9/2019, Nghị quyết số 05 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số điều của Bộ Luật hình sự về xử lý hành vi trốn đóng bảo hiểm cho người lao động, góp phần nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tội phạm và xử lý các hành vi vi phạm trong lĩnh vực bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp - những chính sách trụ cột trong hệ thống an sinh xã hội của đất nước.

Theo đó, các cá nhân là chủ doanh nghiệp có các hành vi trốn đóng, gian lận bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp của người lao động sẽ bị xử lý hình sự. Tùy theo mức độ gian lận, trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp sẽ bị phạt tiền lên đến 3 tỷ đồng, phạt tù lên đến 10 năm và cấm đảm nhiệm chức vụ, hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 - 5 năm.

Tuy nhiên, đối với hành vi trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp thực hiện trước 0 giờ 00 phút ngày 01/01/2018 thì không xử lý về hình sự theo quy định tại Điều 216 của Bộ luật Hình sự. Việc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động trước 0 giờ 00 phút ngày 01/01/2018 cũng không bị coi là căn cứ để truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định tại Điều 216 của Bộ luật Hình sự.

Bà Nguyễn Thị Thu Huyền, Giám đốc Bảo hiểm xã hội tỉnh chia sẻ: Để đảm bảo quyền lợi cho người lao động, thời gian qua, Bảo hiểm xã hội tỉnh đã thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp trong công tác thu hồi nợ đọng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp từ các đơn vị sử dụng lao động. Trong đó, đặc biệt chú trọng công tác thanh tra chuyên ngành, thanh tra đột xuất những doanh nghiệp nợ từ 3 tháng trở lên. Sau thanh tra, một số đơn vị nợ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp đã chủ động nộp một phần hoặc toàn bộ số nợ; một số đơn vị cam kết trả nợ theo tháng. Đối với những đơn vị có số nợ lớn kéo dài, Bảo hiểm xã hội tỉnh tổ chức đối thoại trực tiếp để nắm bắt khó khăn, vướng mắc, đề nghị các đơn vị xây dựng phương án và cam kết trả nợ. Nhờ vậy, đến nay, Bảo hiểm xã hội tỉnh đã thu hồi được 77% số tiền nợ đọng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp. Hiện tỷ lệ nợ bảo hiểm xã hội trên địa bàn tỉnh giảm còn 1,1% trên tổng số phải thu.

Mặc dù nhiều năm liền Vĩnh Phúc nằm trong top các tỉnh có tỷ lệ nợ thấp nhất cả nước song quá trình thực thi thu hồi nợ đọng bảo hiểm còn gặp nhiều vướng mắc về pháp lý.

Nghị quyết 05 ra đời đã khắc phục những bất cập, hạn chế trong thực tiễn xét xử, bảo đảm việc áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử đối với các tội danh gian lận, trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp. Cùng với việc là cơ sở để xử lý các vụ việc nợ đọng Bảo hiểm xã hội, các quy định cụ thể trong Nghị quyết còn là căn cứ quan trọng để cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện hiệu quả công tác quản lý bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp.

Nếu trước đây, cần phải có ủy quyền của người lao động thì công đoàn cơ sở mới có thể khởi kiện chủ sử dụng lao động với hành vi trốn đóng, nợ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp, thì nay theo Nghị quyết 05 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, khi phát hiện hành vi có dấu hiệu tội phạm quy định tại các Điều 214, 215 và 216 của Bộ Luật Hình sự, trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, cơ quan Bảo hiểm xã hội có thể gửi văn bản kiến nghị khởi tố kèm theo chứng cứ, tài liệu có liên quan đến cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng để xem xét, khởi tố. Đối với tổ chức công đoàn, tổ chức đại diện cho người lao động và cơ quan, tổ chức, cá nhân khác phát hiện hành vi có dấu hiệu tội phạm có thể thông báo đến cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng để xem xét, khởi tố theo quy định.

"Tiếp tục đồng hành, bảo vệ quyền lợi cho người lao động, Bảo hiểm xã hội tỉnh sẽ tăng cường tuyên truyền các nội dung của Nghị quyết 05 đến người lao động và chủ sử dụng lao động. Cùng với đó, đẩy mạnh công tác thanh tra chuyên ngành, liên ngành, phát hiện kịp thời các hành vi trốn đóng, gian lận bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp của các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp để chuyển hồ sơ, phối hợp với tổ chức công đoàn khởi kiện" - bà Huyền cho biết thêm.

Lê Vân

 

Các tin đã đưa ngày: