Nhìn lại hiệu quả kinh tế của Hợp tác xã nông nghiệp

08/04/2006
Nhìn lại hiệu quả kinh tế của Hợp tác xã nông nghiệp
Hiện nay, tỉnh ta có 400 hợp tác xã (HTX), giải quyết việc làm cho gần 300.000 lao động. Riêng lĩnh vực nông nghiệp, toàn tỉnh có 307 HTX với 165.148 xã viên, vốn điều lệ gần 8 tỷ đồng. Những HTXNN chuyển đổi theo luật đã và đang phát huy hiệu quả tích cực.

Hiện nay, tỉnh ta có 400 hợp tác xã (HTX), giải quyết việc làm cho gần 300.000 lao động. Riêng lĩnh vực nông nghiệp, toàn tỉnh có 307 HTX với 165.148 xã viên, vốn điều lệ gần 8 tỷ đồng. Những HTXNN chuyển đổi theo luật đã và đang phát huy hiệu quả tích cực.

       Nhiều HTXNN đã tự tìm cách thoát khỏi chiếc "áo cũ" quá chật để hội nhập với xu thế mới. Có chủ nhiệm HTXNN tự mày mò học hỏi, tự đi tìm đầu ra cho sản phẩm, thay đổi phương thức kinh doanh... mang lại lợi ích thiết thực cho xã viên, nhưng cũng có không ít chủ nhiệm đã tìm mọi cách duy trì hoạt động cầm chừng để chờ cơ hội. Tuy nhiên, dòng chảy âm ỉ vì tin vào sức mạnh của sản xuất tập thể vẫn mang lại cho nông dân một hơi ấm phấn khởi. Người dân quan tâm hơn đến giá trị hàng hoá, tin tưởng vào sức mạnh của KHKT và quan trọng hơn là biết cách sản xuất cái mà thị trường cần. Trên cơ sở vận dụng tốt các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, Nhà nước và dựa vào Điều lệ của Liên minh HTX, các HTXNN của tỉnh từ năm 2002 đến nay về cơ bản đều làm ăn có hiệu quả. Một số HTX trước đây chỉ làm dịch vụ thuần tuý về thuỷ lợi, điện, bảo vệ sản xuất, cung ứng giống... thì nay đã chuyển sang sản xuất - kinh doanh dịch vụ tổng hợp như: sản xuất giống, kinh doanh vật tư xăng dầu, chăn nuôi bò sữa, mở thêm một số ngành nghề, dịch vụ. Điển hình như các HTX Thái Hoà (Lập Thạch), Hợp Thịnh (Tam Dương), Hội Hợp (Vĩnh Yên), Thanh Lãng (Bình Xuyên)...

       Nếu đến tháng 6-2002, toàn tỉnh có tới 62/354 HTX thuộc diện yếu kém, thì đến nay chỉ còn 26/400. Từ năm 1998 đến nay, toàn tỉnh có thêm 46 HTX được thành lập mới. Con số chưa thật ấn tượng, nhưng xét về chất lượng thì lại khá bền vững. Đa số HTXNN khi chuyển đổi, xã viên không góp thêm vốn cổ phần mới mà được bổ sung vốn từ quỹ của HTX cũ chuyển sang trị giá từ 50.000 - 80.000 đồng/xã viên.

       Trong sản xuất nông nghiệp đã xuất hiện một số mô hình liên kết 3 nhà (HTX - xã viên - cơ quan khoa học hoặc công ty) tổ chức sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, như ở các HTXNN Hợp Thịnh (Tam Dương), Hội Hợp (Vĩnh Yên), Liễu Trì (Mê Linh), Thượng Trưng (Vĩnh Tường), Vĩnh Đoài (Yên Lạc)... Mô hình liên kết 4 nhà (HTX - xã viên - ngân hàng - công ty) tổ chức sản xuất rau quả, chăn nuôi bò sữa và tiêu thụ sản phẩm, như các HTX Hợp Hoà, Đạo Tú, Duy Phiên, An Hoà (Tam Dương) liên kết với Công ty Chế biến xuất khẩu rau quả Hà Nội, tổ chức sản xuất dưa chuột, ngô bao tử, hoặc như các HTX chăn nuôi bò sữa Vĩnh Thịnh (Vĩnh Tường), Thái Hoà, Bắc Bình (Lập Thạch) liên kết với Công ty Nét-slây (Hà Tây) tiêu thụ từ 600-2.000 kg sữa/ngày. Nhờ liên kết, liên doanh, các HTX trên đã tạo được nguồn vốn, đưa tiến bộ KHKT vào sản xuất mang lại hiệu quả thiết thực, tăng thu nhập cho HTX và xã viên.

       Một xã viên của HTXNN Hợp Thịnh (Tam Dương) khẳng định: "Khi được vận động vào HTX, chúng tôi băn khoăn vì không rõ hoạt động của HTX chuyển đổi theo luật như thế nào. Nhưng nhờ vào kinh nghiệm tổ chức sản xuất, tìm tòi học hỏi, được sự hỗ trợ của các chính sách ưu đãi của Nhà nước, nên chúng tôi có "của ăn của để" từ 2 bàn tay trắng. Nói đến mô hình hoạt động khép kín phải kể đến HTX chăn nuôi tổng hợp Bình Minh ở xã Ngũ Kiên (Vĩnh Tường). Được thành lập năm 2001, sau 3 năm hoạt động, HTX đã tổ chức thành công dây chuyền chăn nuôi từ con giống đến tiêu thụ sản phẩm với phương thức sản xuất tập trung. Sản phẩm chính của HTX Bình Minh gồm: Các loại cá mỗi năm thu được 120 tấn; lợn 2.000-2.500 con, 10 con bò giống lai sind với tổng giá trị khoảng 2,4 tỷ đồng. Trừ các khoản chi phí, HTX có lãi 200 triệu đồng/năm.

       Tuy nhiên phát triển HTXNN trong tỉnh hiện còn nhiều khó khăn, trong đó vấn đề quản lý là bức xúc nhất. Qua khảo sát gần đây, chỉ có 3,8% cán bộ quản lý HTXNN có trình độ đại học, 18,3% có trình độ cao đẳng, trung cấp 19,3% sơ cấp còn 58,5% chưa qua đào tạo. Do vậy, tỉnh cần có chính sách quan tâm đào tạo nguồn nhân lực và khuyến khích trí thức trẻ về công tác ở các HTX và các trang trại.

       Được biết, thời gian tới, tỉnh ta sẽ quan tâm khắc phục dần sự yếu kém trong các HTXNN, chuyển hoạt động của các HTX từ làm dịch vụ sang sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tổng hợp, nhân rộng các điển hình tiên tiến, phấn đấu 100% HTX có lãi, huy động thêm vốn góp của xã viên, đẩy mạnh liên kết, liên doanh giữa các HTX với nhau và giữa HTX với các tổ chức, đơn vị kinh tế.

       Định hướng và giải pháp đã có, tin rằng kinh tế HTXNN sẽ góp phần quyết định trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn của tỉnh.

Nguyễn Hoàn

Các tin đã đưa ngày: