Mùa xuân của người chiến sĩ Điện Biên 70 năm tuổi Đảng

11/02/2020

Năm Canh Tý 2020, cả dân tộc hân hoan mừng Đảng 90 mùa xuân, mừng đất nước phát triển, đổi mới và hội nhập. Những ngày đầu xuân mới, cấp ủy, chính quyền và bà con xã Định Trung, thành phố Vĩnh Yên còn được chung niềm vui với người chiến sĩ Điện Biên năm xưa - nhà giáo Nguyễn Quỳnh Cư, nguyên Hiệu trưởng trường THPT Trần Phú khi cụ được trao tặng Huy hiệu 70 năm tuổi Đảng.

Cụ Nguyễn Quỳnh Cư là hạt giống đầu tiên mà Đảng cất công gieo trồng, vun đắp tại Chi bộ trường THPT Trần Phú trong những năm kháng chiến chống Pháp. Bằng sự giác ngộ sâu sắc lý tưởng Cộng sản, tình cảm kính yêu với Bác Hồ và tinh thần tự hào dân tộc, từ khi được đứng trong hàng ngũ của Đảng, đảng viên Nguyễn Quỳnh Cư luôn một lòng kiên trung, đem hết khả năng của mình thực hiện nhiệm vụ Đảng giao phó. Suốt 70 năm qua, khi tham gia chống ngoại xâm, khi làm công tác giáo dục, công tác xã hội, ở mặt trận nào cụ Quỳnh Cư cũng luôn là người đảng viên gương mẫu, dám nghĩ dám làm, dám chịu trách nhiệm, hết lòng vì sự nghiệp chung.

Ở tuổi 92, cụ Cư có mái tóc bạc trắng, làn da hồng hào khỏe mạnh, giọng nói âm vang và đầu óc vẫn tỉnh táo, minh mẫn. Cụ hiện sống cùng con cháu tại xã Định Trung, thành phố Vĩnh Yên. Căn phòng ngăn nắp, sạch sẽ của cụ khi chúng tôi đến thăm vang lên tiếng radio với những ca khúc vui đón xuân sang. Cụ tươi cười giải thích, tuổi già có cái đài làm bạn cho đỡ buồn lúc con cháu vắng nhà và nhờ có Đài tiếng nói Việt Nam mà cụ thường xuyên nắm bắt được thông tin thời sự, chính trị trong nước, quốc tế.

BGH trường THPT Trần Phú thăm và tặng hoa chúc mừng nhà giáo Nguyễn Quỳnh Cư

Quê gốc Ba Vì, Hà Nội, sau khi đỗ tú tài, cụ chọn học ngành Sư phạm. Với vốn tiếng Pháp thành thạo, tương lai khi đó đang rộng mở trước mắt người thanh niên trí thức Nguyễn Quỳnh Cư. Nhưng tổ quốc lâm nguy, chứng kiến những hành động từ biệt quê hương gia đình gia nhập vào các đoàn dân công, bộ đội của bao thanh niên ngày ấy, chàng trai người Hà nội cũng dứt khoát xếp lại bút nghiên, gia nhập đội Vệ quốc rồi được chọn đi đào tạo sỹ quan ở Trường Lục Quân trên đất bạn Trung Quốc. Sau 2 năm đào tạo, Nguyễn Quỳnh Cư trở thành sỹ quan tác chiến của phòng Tham mưu, Bộ Tư Lệnh 351 và được lệnh về nước giữ cương vị Đại đội trưởng trinh sát kế toán pháo binh cùng Trung đoàn pháo vận chuyển pháo, khí tài, đạn dược lên trận địa.

Bằng kiến thức được đào tạo cùng với sự mưu trí và kinh nghiệm thực tế, người sỹ quan Quỳnh Cư cùng với đồng đội không quản ngại khó khăn, nguy hiểm khảo sát địa hình tìm đường vận chuyển cho chiến trường. Dưới sự hướng dẫn của đại đội trưởng Quỳnh Cư, đơn vị đã đóng 100 chiếc bè vận chuyển thành công bằng đường thủy 34 khẩu pháo cùng khí tài, đạn dược góp phần làm nên chiến thắng Điện Biên Phủ lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu. Nguyễn Quỳnh Cư và đồng đội đã được Đại tướng Võ Nguyên Giáp khen ngợi về sự mưu trí, tinh thần dũng cảm và sáng tạo trong chiến đấu.

Hoàn thành xuất sắc vai trò người lính cụ Hồ trong chiến bảo vệ tổ quốc, cụ Nguyễn Quỳnh Cư cũng là một nhà giáo tâm huyết, mẫu mực sau khi phục viên. Là giáo viên dạy môn sinh học, giỏi chuyên môn và năng lực quản lý tốt, cụ được bổ nhiệm làm hiệu trưởng trường cấp hai Tô Hiệu, hiệu trưởng trường Trần Phú,  hiệu trưởng Trường sư phạm 10+2, rồi thư ký công đoàn ngành Giáo dục. Cụ Cư nổi tiếng trong ngành Giáo dục tỉnh nhà như một người truyền lửa cách mạng nhiệt tình, một nhà quản lí có nhiều sáng kiến trong việc tổ chức các hoạt động giáo dục, có công đưa những ngôi trường mà cụ làm Hiệu trưởng vươn lên trở thành lá cờ đầu của ngành Giáo dục tỉnh. Trong ký ức của giáo viên và học sinh từng công tác và học tập với nhà giáo Quỳnh Cư, không ai là không nhớ một đồng nghiệp, một thầy Hiệu trưởng nhiệt huyết, trung thành với lý tưởng của Đảng, gắn bó thân thiết với đồng nghiệp và đặc biệt thương quý học trò như người thân trong nhà. Rời chiến trường trở về làm công tác giáo dục ở nhà trường do vết thương nặng của chiến tranh, nhà giáo Quỳnh Cư tiếp tục thổi bùng ngọn lửa yêu nước và lòng ham học ở nhiều thế hệ học sinh. Trong những năm chống Mỹ, theo lời của thầy Hiệu trưởng Quỳnh Cư, “thời chiến thì trường học cũng phải quân sự hóa!”, cả trường là một tiểu đoàn, mỗi khối là một đại đội, mỗi lớp là một trung đội. Cứ thế mặc máy bay địch gầm rú đe dọa, việc học của nhà trường vẫn không hề gián đoạn bởi giáo viên và học sinh nhà trường như những chiến sĩ thực thụ, trường học di chuyển luôn luôn để bảo đảm bí mật. Sơ tán đến nơi nào, giáo viên và học sinh lại bắt tay vào dựng trường lớp, đào giao thông hào, làm hầm trú bom an toàn. Các hoạt động giáo dục của nhà trường ngày ấy hướng tới bồi đắp tình yêu đất nước, kiến thức và kinh nghiệm để áp dụng vào sản xuất lao động. Ngoài việc học văn hóa, thầy Cư còn tổ chức cho giáo viên, học sinh nhà trường tổ chức các buổi ngoại khóa diễn kịch, tưởng niệm các tấm gương anh hùng liệt sĩ, tổ chức lễ ra trường cho học sinh… Trong lễ ra trường của học sinh lớp 10 ngày ấy có mục đọc lời thề, chào và hôn lá cờ truyền thống có thêu huy hiệu trường và lời di chúc của đồng chí Trần Phú: “Hãy giữ vững ý chí chiến đấu!”. Những việc làm này đã gây xúc động cho tất cả học sinh của nhà trường và dấy lên tinh thần yêu nước sôi nổi. Trong hai cuộc kháng chiến, trường THPT Trần Phú đã có hơn 300 giáo viên, học sinh anh dũng hi sinh trên các mặt trận.

Không dừng ở việc truyền cảm hứng yêu nước đến học sinh và giáo viên nhà trường, thầy Quỳnh Cư còn thực hiện đúng trách nhiệm của người đảng viên, không ngại khó, ngại khổ, luôn sáng tạo và thực tế trong từng hoàn cảnh. Trong điều kiện chiến tranh gian khổ và thiếu thốn mọi bề, lương thực thiếu, quần áo chăn màn thiếu, sách vở cũng thiếu, thầy Cư cười hóm hỉnh đọc câu thơ của Hữu Thỉnh: “Không có sách chúng tôi làm ra sách/ Chúng tôi làm thơ ghi lấy cuộc đời mình”. Bằng vốn tiếng Pháp tinh thông, thầy Cư cùng với các thầy giáo ngày đó tự dịch sách để dạy học sinh. Thầy còn liên hệ với các cơ quan lâm nghiệp sơ tán về tỉnh và cơ quan nông nghiệp, hợp tác xã địa phương giúp học sinh thực hành kiến thức. Với những con thú nhồi bông mà thầy Cư đem về trong một chuyến công tác, mảnh ruộng được xã cấp cho, thầy và trò nhà trường những ngày đó đã say mê hứng thú trong các giờ sinh học, tham gia nghiên cứu gây giống bèo hoa dâu và trồng cây điền thanh làm phân xanh, góp phần đẩy mạnh chủ trương hướng nghiệp cho học trò ở tỉnh trung du vào thời đang là lá cờ đàu miền Bắc về trồng cây gây rừng, phủ xanh đồi trọc.

Thật khó để kể hết những việc làm thầm lặng mà người đảng viên Nguyễn Quỳnh Cư đã tận tụy cả đời cống hiến. Đảng và nhà nước đã tặng thưởng nhiều huân huy chương, giấy khen ghi nhận chiến công của người lính Nguyễn Quỳnh Cư trong kháng chiến chống Pháp. Trong sự nghiệp giáo dục, nhà giáo Quỳnh Cư 2 lần được tặng danh hiệu chiến sỹ thi đua cấp tỉnh cùng 34 bằng khen, giấy khen của các cấp, các ngành. Còn có một phần thưởng cao quý chẳng kém gì các danh hiệu cao quý mà Đảng và Nhà nước phong tặng, đó là tấm lòng yêu mến, kính trọng của giáo viên, học sinh, nhân dân bao năm nay dành cho cụ Nguyễn Quỳnh Cư, người đảng viên đã 70 năm tuổi Đảng, suốt đời tận trung với Đảng, với tổ quốc, nhân dân.

Thu Trang

Các tin đã đưa ngày: