Khó khăn trong thu phí bảo vệ môi trường đối với nước thải công nghiệp

13/11/2017

Nhằm khắc phục phần nào những hạn chế trong công tác thu phí bảo vệ môi trường, nhất là đối với nước thải công nghiệp, từ ngày 1/1/2017, Nghị định số 154 của Chính phủ đã chính thức có hiệu lực, thay thế Nghị định 25 về thu phí bảo vệ môi trường đối với nước thải. Tuy nhiên, sau một thời gian triển khai thực hiện, bên cạnh kết quả đạt được, công tác thu phí đối với lĩnh vực này còn gặp nhiều khó khăn, vướng mắc cần sự chung tay tháo gỡ từ phía cơ quan quản lý và ý thức chấp hành từ chính các doanh nghiệp. 

Những năm gần đây, không chỉ tại các khu, cụm công nghiệp mà trong từng doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh trên địa bàn tỉnh cũng đã có nhiều đổi mới, nỗ lực thực hiện đúng các quy định về bảo vệ môi trường. Với 11 khu công nghiệp được thành lập và cấp Giấy chứng nhận đầu tư, đến nay, Vĩnh Phúc có 6 khu công nghiệp đã xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung với công suất thiết kế khoảng 18.800m³/ngày đêm; có 2 khu công nghiệp là: Khai Quang, Bình Xuyên II và Công ty Honda Việt Nam đã lắp đặt hệ thống quan trắc nước thải tự động để truyền số liệu về cơ quan quản lý theo quy định.


Việc lấy mẫu, phân tích hàm lượng các chất gây ô nhiễm có trong nước thải công nghiệp
để phục vụ công tác thu phí mất nhiều thời gian, công sức

Sau khi nhận nhiệm vụ quản lý hạ tầng khu công nghiệp Bình Xuyên, Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng An Thịnh đã ký hợp đồng với Trung tâm tư vấn môi trường, Bộ Tài nguyên, Môi trường và phối hợp với các sở, ngành liên quan của tỉnh xây dựng nhà máy xử lý nước thải với tổng mức đầu tư khoảng 27 tỷ đồng. Từ khi nhà máy đi vào hoạt động, nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, nhiều doanh nghiệp trong khu công nghiệp đã đầu tư hạ tầng, thay đổi hoặc nâng cấp dây chuyền sản xuất theo hướng thân thiện môi trường. Điển hình như Công ty cổ phần Ống thép Việt Đức. Cùng với thay đổi nhiên liệu đốt từ FO sang sử dụng khí, doanh nghiệp đã ưu tiên đầu tư trang thiết bị theo hướng tiết kiện điện, nước, quan tâm sản xuất theo hướng sạch hơn để hạn chế sự ô nhiễm môi trường. Đồng thời, ký hợp đồng với Trung tâm Quan trắc tài nguyên môi trường, Sở Tài nguyên và Môi trường kiểm soát ô nhiễm định kỳ; ký hợp đồng với các công ty công nghệ ứng dụng chịu trách nhiệm vận hành hệ thống xử lý nư­ớc thải và xử lý chất thải rắn. Cùng với nỗ lực quản lý chất thải, xử lý nước thải, quản lý vật t­ư, hoá chất theo tiêu chuẩn ISO 14001; thực hiện kiểm soát các khía cạnh tác động đến môi trường toàn bộ trên dây chuyền sản xuất, hoàn toàn không có nước thải ra môi trường, Công ty còn thực hiện tốt mọi nghĩa vụ nộp phí bảo vệ môi trường theo đúng quy định của Nhà nước.

Dù không phải doanh nghiệp nằm trong khu công nghiệp, song vấn đề xử lý nước thải luôn được Công ty cổ phần Dược phẩm Vĩnh Phúc đặc biệt quan tâm. Với đặc thù là doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh, xuất nhập khẩu thuốc lớn trên địa bàn tỉnh, những năm qua, doanh nghiệp không chỉ thực hiện tốt nghĩa vụ đóng phí bảo vệ môi trường đối với nước thải công nghiệp với mức phí hàng chục triệu đồng mỗi quý mà còn thường xuyên nâng cấp, cải tạo hệ thống xử lý nước thải. Hiện Công ty đã xây dựng trạm xử lý nước thải tập trung với công suất 55 m3/ngày, đêm theo đúng quy chuẩn của Bộ Tài nguyên & Môi trường. Theo đó, toàn bộ nước thải sau khi thu gom về trạm xử lý được dẫn qua song chắn rác để loại bỏ các tạp chất rồi mới đưa qua 5 bể có nhiệm vụ: Tiếp nhận, trung hòa, sinh học khí Aeroten và bể lắng để xử lý. Đặc biệt, khi đến bể cuối cùng, nước thải sẽ tiếp tục được xử lý bằng Clorin để tiêu diệt vi trùng gây bệnh sau đó mới đưa vào hồ điều hòa nằm trong khuôn viên của Công ty

Tuy nhiên trên thực tế, số doanh nghiệp chấp hành tốt các quy định về bảo vệ môi trường, nhất là việc nộp phí bảo vệ môi trường đối với nước thải công nghiệp như trên vẫn còn khá khiêm tốn. Theo thống kê của Chi cục Bảo vệ Môi trường, Sở Tài nguyên & Môi trường, toàn tỉnh hiện có 120 doanh nghiệp đang thực hiện nộp phí bảo vệ môi trường đối với nước thải công nghiệp. Trong năm 2016, tổng số tiền thu phí đạt gần 700 triệu đồng; 10 tháng đầu năm 2017 đạt gần 635 triệu đồng, số thu này thấp hơn nhiều so với số doanh nghiệp đang hoạt động trên địa bàn tỉnh.

Lý giải nguyên nhân dẫn đến việc thu phí nước thải công nghiệp gặp nhiều khó khăn, ông Phạm Mạnh Cường, Phó Chi cục Bảo vệ Môi trường tỉnh cho biết: Từ tháng 1/2017, trên địa bàn tỉnh đã áp dụng việc thu phí bảo vệ môi trường đối với nước thải theo đúng Nghị định 154 của Chính phủ. Theo đó, trường hợp có lượng nước thải trung bình năm dưới 20 m3/ngày, đêm số phí cố định phải nộp là 1,5 triệu đồng/năm; trường hợp có lượng nước thải trung bình từ 20 m3/ngày, đêm trở lên sẽ phải nộp phí biến đổi hằng quý. Tuy nhiên, do nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ, doanh nghiệp mới thành lập chưa hiểu đầy đủ các quy định tại Nghị định 154 nên kê khai nộp phí chậm, thậm chí có doanh nghiệp, cơ sở sản xuất không thực hiện kê khai. Trong khi đó, đối chiếu quy định Nghị định 154 có một số trường hợp rất khó để phân biệt phải nộp phí nước thải sinh hoạt hay nước thải công nghiệp nên còn trường hợp đơn vị thuộc đối tượng nộp phí bảo vệ môi trường đối với nước thải công nghiệp song lại thực hiện thu phí nước thải sinh hoạt và ngược lại

Một nguyên nhân nữa là việc thu phí bảo vệ môi trường đối với nước thải có phạm vi rộng, liên quan đến nhiều ngành, nhiều lĩnh vực sản xuất trong khi bộ máy nhân lực, cán bộ chuyên trách làm công tác này còn mỏng, nên khó kiểm soát hết. Quy trình, phương thức thu phí hiện nay còn rườm rà, cơ sở, doanh nghiệp tự kê khai trước, sau đó cán bộ phụ trách lĩnh vực này tiến hành xác minh, rà soát, lấy mẫu phân tích, gửi thông báo số phí cho cơ sở, doanh nghiệp mất nhiều thời gian và công sức. Một số cơ sở, doanh nghiệp đã chuyển đổi mục đích sản xuất, kinh doanh hoặc không còn hoạt động nhưng lại không thông báo cho cơ quan quản lý Nhà nước gây khó khăn cho công tác điều tra, cập nhập, phân loại các đối tượng phải nộp phí.

“Trước thực trạng này, Chi cục Bảo vệ môi trường đã tham mưu cho Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh tiếp tục tổ chức các lớp tập huấn, tuyên truyền, phổ biến pháp luật về thu phí bảo vệ môi trường đối với nước thải công nghiệp cho các cơ sở, doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, tiến hành lập danh sách các doanh nghiệp đang hoạt động để đưa vào kế hoạch thanh kiểm tra định kỳ; rà soát các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất mới thành lập, đi vào hoạt động để trực tiếp xuống thẩm định, kê khai nhằm thực hiện có hiệu quả Nghị định 154 của Chính phủ”, ông Cường cho biết.

Thực hiện Nghị định 154 về thu phí nước thải công nghiệp sẽ giúp tăng cường thu cho Nhà nước và địa phương phục vụ công tác bảo vệ môi trường. Thiết nghĩ, để công tác thu nộp phí bảo vệ môi trường đối với nước thải công nghiệp trên địa bàn tỉnh đạt hiệu quả như mong muốn, trong thời gian tới, rất cần sự vào cuộc tích cực hơn nữa của các cấp, ngành, địa phương, nhất là trong công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật về bảo vệ môi trường, từ đó, nâng cao nhận thức của các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh trong việc thực hiện kê khai và nộp phí bảo vệ môi trường theo đúng quy định.

Bích Phượng

Các tin đã đưa ngày: