Bước tiến mới của Nông nghiệp Vĩnh Phúc

24/10/2016

Với những giải pháp mang tính đột phá, ngành Nông nghiệp Vĩnh Phúc đã nhanh chóng vượt qua khó khăn buổi đầu mới chia tách tỉnh, tạo nên diện mạo mới cho các vùng nông thôn và là tiền đề quan trọng để hình thành các vùng sản xuất hàng hóa chất lượng cao, đáp ứng tốt hơn yêu cầu thị trường, nâng cao giá trị thu nhập cho người sản xuất trong thời kỳ mới. 

Từ sản xuất tự cung, tự cấp sang sản xuất hàng hóa

Khi mới tái lập, Vĩnh Phúc là tỉnh nghèo, cơ sở hạ tầng yếu kém; diện tích đất cách tác nhỏ hẹp, không đủ điều kiện phát triển kinh tế nông nghiệp theo hướng hàng hóa, tập trung và gắn với nhu cầu thị trường. Nông nghiệp chiếm tới 52% trong cơ cấu kinh tế, thu ngân sách đạt gần 100 tỷ đồng và vẫn phụ thuộc vào nguồn viện trợ từ Trung ương. Trước thực trạng này, BTV Tỉnh ủy xác định nhiệm vụ trọng tâm của tỉnh trong giai đoạn này là: Tích cực chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ nông nghiệp - công nghiệp - dịch vụ sang công nghiệp - nông nghiệp - dịch vụ.

Theo đó, cùng với ban hành nhiều Nghị quyết mang tính “mở đường” cho chuyển dịch cơ cấu kinh tế, phát triển nông nghiệp, nông thôn, hàng loạt chương trình, đề án nhằm đẩy mạnh phát triển sản xuất nông nghiệp, nâng cao đời sống nông dân với phương châm “giảm đóng góp, tăng đầu tư, phát triển nông nghiệp toàn diện” cũng bắt đầu được tỉnh triển khai thực hiện.

  

Đẩy mạnh áp dụng công nghệ cao, đưa cơ giới hóa vào sản xuất  

Không chỉ được biết đến với những đổi mới tư duy, cách tổ chức sản xuất trong phong trào “khoán hộ”, sau một vài năm tái lập, Vĩnh Phúc tiếp tục trở thành “tâm điểm” của cả nước khi nhân rộng thành công mô hình trồng cây ngô đông trên nền đất ướt, tạo điểm nhấn quan trọng đưa tỉnh dẫn đầu miền Bắc về sản xuất 3 vụ ổn định trong năm. Tiếp đó, trên quan điểm “lấy phát triển công nghiệp làm nền tảng và có điều kiện đầu tư trở lại phục vụ nông nghiệp”, năm 2006, Tỉnh uỷ ban hành Nghị quyết 03 về phát triển nông nghiệp, nông thôn và nâng cao đời sống nông dân. Với phương châm “giảm đóng góp, tăng đầu tư, phát triển nông thôn toàn diện”, Vĩnh Phúc là tỉnh đi đầu cả nước về xóa thủy lợi phí và thực hiện chính sách cấp đất dịch vụ cho người nông dân khi thu hồi đất để thực hiện dự án phục vụ phát triển công nghiệp, dịch vụ. Năm 2005, khi khảo sát việc thực hiện chính sách pháp luật về đất đai ở tỉnh, Đoàn công tác của Bộ Tài nguyên và Môi trường khẳng định: Áp dụng chính sách cấp đất cho dân làm dịch vụ khi thu hồi đất để phục vụ phát triển công nghiệp, Vĩnh Phúc đã giúp cho Trung ương bài học giải phóng mặt bằng”.

Từ năm 2014, Vĩnh Phúc tiếp tục tạo bứt phá mới trong sản xuất nông nghiệp từ Đề án tái cơ cấu ngành Nông nghiệp theo hướng phát triển các ngành sản xuất nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn, có lợi thế, thị trường. Theo đó, tỉnh cho chủ trương tập trung, ưu tiên hỗ trợ các ngành hàng chủ lực, theo chuỗi liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ và quy mô lớn, mô hình sản xuất áp dụng công nghệ sản xuất hiện đại, xanh, sạch; phát triển các ngành dịch vụ, công nghiệp phù hợp với trình độ của lao động nông thôn, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động từ nông thôn sang các lĩnh vực khác.  

Đến nay, nông nghiệp Vĩnh Phúc không chỉ đảm bảo nhu cầu lương thực, thực phẩm, phát triển chăn nuôi trong tỉnh mà còn tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường. Quan trọng hơn cả là người nông dân đã chuyển hẳn từ tư duy sản xuất tự cấp, tự túc sang tư duy sản xuất hàng hoá. Sản xuất nông nghiệp cũng thoát khỏi thế độc canh, chuyển sang đa canh và từng bước sản xuất hàng hoá, góp phần đưa tốc độ tăng trưởng GRDP nông, lâm nghiệp, thủy sản trong cả giai đoạn 1997 - 2016 ước tăng 5,58%/năm. Đồng thời tạo tiền đề quan trọng để tỉnh triển khai, thực hiện tốt Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Đến nay, toàn tỉnh đã huy động được trên 20.621 tỷ đồng, đưa có 68/112 xã và 2 huyện của tỉnh đạt chuẩn nông thôn mới  đến hết năm 2016 sẽ có thêm từ 24 - 28 xã tiếp theo hoàn thành chương trình nông thôn mới. 

 Chủ động hội nhập

Những năm gần đây, Vĩnh Phúc đã và đang có tốc độ phát triển công nghiệp rất nhanh, với tỷ trọng công nghiệp - xây dựng chiếm 62,12%; dịch vụ 28,1%; nông, lâm nghiệp, thủy sản giảm còn 9,7%. Dù tỷ trọng trong cơ cấu kinh tế ngày một giảm nhưng đến nay, tỉnh đã hình thành nhiều vùng sản xuất hàng hóa tập trung như: Vùng trồng lúa chất lượng cao ở Vĩnh Tường, Yên Lạc; trồng thanh long ruột đỏ ở Lập Thạch; rau su su ở Tam Đảo; chăn nuôi bò sữa ở Vĩnh Tường; gà ở Tam Dương, Tam Đảo; lợn ở Lập Thạch, Yên Lạc…

Theo đánh giá của ngành Nông nghiệp tỉnh, sản xuất nông nghiệp đang gặp khá nhiều khó khăn, thách thức, nhất là trong thời kỳ hội nhập kinh tế ngày càng sâu, rộng và cạnh tranh khốc liệt như hiện nay. Bởi việc Vĩnh Phúc lựa chọn cây, con gì, làm sao tạo thành chuỗi liên kết hàng hóa để có thể cạnh tranh với sản phẩm nông nghiệp của các nước tham gia TTP không hề đơn giản. Trong khi đó, theo kế hoạch, đến năm 2020, diện tích đất nông nghiệp của tỉnh sẽ còn khoảng 74.000ha, trong đó, đất sản xuất nông nghiệp chiếm 43.000ha, trung bình chỉ 0,3 - 0,5ha/hộ.

 

VinEco Tam Đảo là một trong 2 doanh nghiệp đầu tiên được tỉnh giao đất “sạch” sau khi thu hồi
từ các dự án kém hiệu quả để phát triển sản xuất nông nghiệp công nghệ cao
   

Đi tìm lời giải cho bài toán này, bằng nhiều giải pháp, Vĩnh Phúc đã và đang đẩy mạnh các hoạt động thu hút các doanh nghiệp trong và ngoài nước đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn. Không chỉ chuyển tải thông tin giúp doanh nghiệp thấy được những lợi thế về điều kiện tự nhiên, tiềm năng sản xuất tại từng khu vực, vùng đất Vĩnh Phúc, UBND tỉnh còn ban hành nhiều cơ chế, chính sách ưu đãi. Cùng với đó, công khai, cung cấp đầy đủ số liệu nghiên cứu nguồn nhân lực để các doanh nghiệp có hướng lựa chọn trước khi quyết định đầu tư. Đồng thời, đẩy mạnh tích tụ ruộng đất, tạo ra những ô, thửa lớn để áp dụng khoa học kỹ thuật cao vào sản xuất.  

Với cách làm này, đến nay, toàn tỉnh có hơn 100 doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp, trong đó có nhiều doanh nghiệp lựa chọn đầu tư vào sản xuất nông nghiệp công nghệ cao. Bên cạnh đó còn xuất hiện các mô hình tổ chức sản xuất mới như: Cánh đồng mẫu lớn ở Tam Dương, Yên Lạc; trồng ngô biến đổi gen; sản xuất rau quả theo VietGAP; thuê, gom ruộng sản xuất quy mô lớn, đưa giá trị sản phẩm trồng trọt bình quân trên một đơn vị diện tích đất canh tác năm 2015 đạt 135 triệu đồng/ha... Trên địa bàn tỉnh có thêm nhiều HTX dịch vụ nông nghiệp làm ăn có hiệu quả, các loại hình dịch vụ về xây dựng, vận tải, thương mại phát triển đều khắp các vùng, góp phần thúc đẩy và làm sôi động các hoạt động kinh tế khu vực nông thôn.

Thành lập năm 2014, Công ty TNHH sản xuất & phân phối nông sản sạch OFP ở Hà Nội là một trong số các doanh nghiệp tiên phong đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao ở Vĩnh Phúc. Công ty hiện đang xây dựng và phát triển trang trại sản xuất các mặt hàng nông sản sạch tại  xã Liên Châu, huyện Yên Lạc. Với số vốn đầu tư gần 3 tỷ đồng sử dụng công nghệ tưới tiêu của nước ngoài và quy trình sản xuất hữu cơ trên diện tích đất 4,5ha thuê tại xã Liên Châu, huyện Yên Lạc, Công ty OFP tập trung xây dựng và phát triển trang trại sản xuất các mặt hàng nông sản sạch phục vụ cho thị trường trong, ngoài tỉnh. Với sản phẩm đạt chất lượng cao, đầu ra ổn định, hiện Công ty đang giải quyết việc làm thường xuyên cho hơn 10 lao động địa phương với mức thu nhập bình quân 4 triệu đồng/người/tháng.  

Cuối năm 2015, Tập đoàn Vingroup đã quyết định đầu tư gần 1.000 tỷ đồng xây dựng nhà kính để sản xuất nông nghiệp sử dụng công nghệ của Israel tại huyện Tam Đảo. Sau gần 7 tháng khởi công xây dựng, cuối tháng 6/2016, VinEco Tam Đảo đã đón những sản phẩm rau nhà kính đầu tiên với hơn 20 loại rau mầm và 12 loại rau thuỷ canh, năng suất đạt từ 200 - 700 kg/ngày. Sản phẩm được sản xuất theo công nghệ hiện đại của Israel và được phân phối độc quyền trong hệ thống siêu thị Vinmart, Vinmart+ trên toàn miền Bắc.  

Theo đánh giá của các chuyên gia trong lĩnh vực nông nghiệp, VinEco Tam Đảo được triển khai thành công sẽ mở ra những hướng đi mới đầy triển vọng giúp nông nghiệp Vĩnh Phúc tự tin trên đường hội nhập. Trên thực tế, việc Vingroup thuê nông dân làm việc trên chính thửa ruộng của mình với mức lương 3 triệu đồng/tháng không chỉ đem lại cuộc sống ổn định cho người nông dân mà làm việc trong môi trường này, nông dân sẽ được tiếp cận cách sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, mở ra khả năng giúp họ trở thành công nhân nông nghiệp và học được kỷ luật thị trường để sản xuất ra những mặt hàng thị trường cần và có địa chỉ tiêu thụ rõ ràng. Qua đó, góp phần đưa nông nghiệp của tỉnh thoát khỏi phương thức sản xuất kinh doanh manh mún, nhỏ lẻ để tiến đến nền nông nghiệp hiện đại.

Đại diện lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh cho biết, để không bị lép vế trên sân nhà, đưa sản phẩm nông nghiệp của tỉnh vươn ra thị trường các nước trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế, nhiệm vụ quan trọng được ngành đặt ra thời gian tới là: Tiếp tục thực hiện tốt Đề án tái cơ cấu ngành Nông nghiệp tỉnh với mục tiêu phát triển nông nghiệp, nông thôn toàn diện trên cơ sở phát huy tối đa lợi thế gắn với xây dựng nông thôn mới; duy trì tăng trưởng, nâng cao hiệu quả và khả năng cạnh tranh thông qua tăng năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng; đáp ứng tốt hơn nhu cầu, thị hiếu của người tiêu dùng nội địa và đẩy mạnh xuất khẩu nhằm nâng cao hơn nữa mức thu nhập và cải thiện cuộc sống cho người dân khu vực nông thôn. 

   

Bích Phượng

Các tin đã đưa ngày: